Przyjaciel zamiast coacha, coach zamiast przyjaciela

Przeciwnicy szukania profesjonalnego wsparcia twierdzą, że wystarczy im dobry przyjaciel. Nie widzą sensu w otwieraniu się przed obcą osobą i płaceniu jej za to, że mogą z nią porozmawiać. Takie nastawienie może wynikać z tego, że zarówno u podstaw przyjaźni jak i dobrego coachingu leży rozmowa oraz jakość tworzonej relacji. Zauważ, że o ile niewielu przyjaciół posiada umiejętności coachingowe, to większość coachów posiada umiejętności przydatne w przyjaźni. Na tym jednak kończą się podobieństwa. Z coachem nie pójdziesz na piwo.

Rozmowa z coachem zawsze koncentruje się na Tobie. Na Twoich celach, na tym czego się uczysz i jak się czujesz. Coach jest do Twojej wyłącznej dyspozycji zazwyczaj przez około godzinę, raz w tygodniu przez kilka miesięcy. W trakcie rozmowy coach cierpliwie słucha, nie przerywa Ci, unika mówienia o sobie. Mówi się, że dobry coach jest dla klienta jak lustro. Im mniej coacha w relacji, tym masz większe szanse na spotkanie z samym sobą. Poznanie swoich własnych emocji, przekonań, potrzeb i możliwości.

Przyjaciel dobrze zna Ciebie, Twoją historię, Twoje otoczenie, towarzyszył w licznych Twoich wzlotach i upadkach – jest aktywnie zaangażowany w to co u Ciebie się dzieje. To wszystko sprawia, że przyjaciel jest ważną osobą w Twoim życiu. Ale… to samo też sprawia, że przyjacielowi ciężko jest być bezstronnym i zachować obiektywność. Przyjaciel chcąc Ci pomóc często udziela rad korzystając z własnych doświadczeń, proponując rozwiązania, które mogą być dobre dla niego. Ale niekoniecznie najlepsze dla Ciebie. W rozmowie zdarza się, że narzuca swój sposób myślenia, wyznawane przez siebie wartości i dokonuje oceny Twojego postępowania.

Photo by rawpixel.com on Unsplash

Za to coach, jako osoba z zewnątrz, wnosi świeże spojrzenie na Twoje sprawy. Zachęca Cię do przyjmowania nowej perspektywy i próbowania nowych rozwiązań. Ma szacunek dla wyznawanych przez Ciebie wartości, mimo iż sam może wyznawać inne. Dba o to żebyś czuł się komfortowo podczas rozmowy i zapewnia poufność poruszanych treści. W swojej pracy wykorzystuje jasno określone umiejętności. Umiejętności, które zdobył w wyniku ukończenia różnych kursów i szkoleń, opanowanej fachowej wiedzy, praktyki pod okiem mentorów i zdobytego doświadczenia w pracy z różnymi klientami.

Podczas gdy coaching koncentruje się na Tobie i Twoich celach. W przyjaźni najważniejsza jest wymiana. Na spotkaniu z przyjacielem opowiadasz coś o sobie, a przyjaciel w nawiązaniu do tego co mówisz zaczyna opowiadać coś o sobie. Przyjaciel często zadaje pytania, aby zdobyć jak największą ilości interesujących go informacji czy nawet pikantnych szczegółów. W tej relacji Ty trochę odsłaniasz siebie i przyjaciel odsłania trochę siebie. Na pomoc przyjaciela może liczyć niemalże o każdej porze dnia i nocy. Przyjaciel pożyczy Ci pieniądze, zajmie się Twoim kotem, gdy pojedziesz na wakacje, na jego ramieniu wypłaczesz się po rozstaniu z miłością swojego życia, z nim będziesz świętował awans w pracy, od niego dostaniesz przepis na ciasto, które zawsze urośnie, to on zabierze Twoje dziecko na spacer do parku, żebyś miał chwilę dla siebie. I tego samego będzie oczekiwał od Ciebie. W przyjaźni zdarzają się też przypływy i odpływy. To jest zupełnie naturalne. Zdarzają się konflikty, okresy oddalenia od siebie, chwile sekretów, rozczarowań i czas powrotów. Czasem musisz wybierać pomiędzy sprawami, potrzebami, oczekiwaniami przyjaciela a swoim własnym życiem – zobowiązaniami wobec partnera, dziecka, rodziców czy tym, co dla Ciebie samego najważniejsze w danym momencie. Tak samo postępuje Twój przyjaciel. Mimo najlepszych chęci nie zawsze jest w stanie odpowiedzieć na wszystkie potrzeby, które pojawiają się na różnych etapach Twojego życia.

Photo by rawpixel.com on Unsplash

Coach w pełni koncentruje się na tym co mówisz i czego Ty chcesz. Nie narzuca Ci celów, które uważa za słuszne. Razem rozpoznajecie Twoje silne strony oraz obszary w których chcesz się rozwijać. Wsłuchuje się w Twoje plany i przekonania odnośnie tego, co jest możliwe, a co nie. Jest wrażliwy na różnice w doborze słów, tonie głosu i języku ciała. Podsumowuje, parafrazuje, powtarza i odzwierciedla to co mówisz. W ten sposób chce uzyskać jasność i pokazać, że rozumie Twój punktu widzenia. Coach zwraca uwagę na Twoje ukryte obawy oraz to w jaki sposób postrzegasz siebie i świat. Wskazuje przy tym na różnice pomiędzy faktami a interpretacjami, rozbieżności pomiędzy myślami, uczuciami a Twoim zachowaniem. Zadaje pytania, które wydobywają informacje niezbędne do osiągnięcia pożądanych przez Ciebie efektów. Pytania te prowadzą Cię do odkrywania nowych możliwości, dochodzenia do nowych wniosków i poznania swoich prawdziwych motywacji. Dobre pytania pobudzają Twoją kreatywność, zwiększają samoświadomość i odpowiedzialność za samego siebie, zachęcają Cię do podjęcia konkretnych zobowiązań i przejścia do działania.

Coach dba o to, żeby Twoje plany były osiągalne, mierzalne, konkretne i miały określone daty realizacji. Z sesji na sesję docenia Cię za to, co zrobiłeś, czego nie zrobiłeś, czego się nauczyłeś i co sobie uświadomiłeś. W razie potrzeb razem dostosowujecie plan do zmieniającej się sytuacji. Coach pomaga Ci w dotarciu do odpowiednich źródeł wspomagających Twój rozwój takich jak książki, podcasty czy inni specjaliści. Coach proponuje Ci różne ćwiczenia i zachęca do testowania nowych rozwiązań. Coach wspiera Cię na drodze do dokonania zmiany, rozwiązania problemu, do odnalezienia odpowiedzi na pytania, do zrealizowania Twojego marzenia. Dzięki współpracy z coachem możesz przebyć tę drogę szybciej i łatwiej.

W przyjaźni rozmawiasz, żeby budować więź. A w coachingu po to, żeby osiągnąć jakiś cel. Jeśli po przeczytaniu tego tekstu masz jeszcze wątpliwości – najlepszy przyjaciel nie zastąpi coacha, ani najlepszy coach nie zastąpi przyjaciela. W przyjaźni szukasz dobrego towarzystwa (czasem też dobrej rozrywki), wspólnych przeżyć, opowiadania sobie nawzajem historii, dzielenia się tym co dobre i tym co złe. W coachingu szukasz eksperta od zmiany. Kogoś kto widzi, nie tylko to kim już jesteś, ale również to kim się stajesz i w fachowy sposób wspiera Cię w tym procesie.